Page 234 - Hamburg 2020

Yurtdışı Emeklilik Hakları 2020

III. Uluslararası Sözleşmeye Aykırı- sa maddesine göre mevcut olayı- idelerle bağdaşmamaktadır. Zi-
lık İddiası mızda uluslararası ikili andlaşma ra anayasa her iki normu kanun
Alternatif bir yöntem olarak ve mevcut yeni ulusal düzenleme olarak kabul etmiş ve herhangi
mevcut yeni düzenlemenin si- hiyerarşik olarak aynı katman- bir üstünlük derecesi belirtme-
gorta başlangıcının tespiti ile il- dadır. Bu halde bir çatışma oldu- miştir.
gili hükümleri açısından devlet- ğunda hangi normun esas alına-
ler arası ikili anlaşmalara aykı- cağı genel hükümlere göre belir- Sonuç
rılık iddiasına dayandırılmasıdır. lenmelidir. Sonuç olarak mevcut düzenle-
Zira devletlerarası ikili anlaşma- mede yurtdışında yaşayan Türk
lara göre sigorta başlangıcı hangi Uluslararası ikili andlaşma- vatandaşlarının sosyal güvenlik
ülkede başladıysa diğer ülke bu lar anayasanın ilgili maddesi- hakları açısından hukuki durum-
başlangıcı tanımaktadır. Ancak ne göre kanun hükmünde oldu- larını kötüleştiren açık bir ka-
mevcut ulusal yeni düzenlemey- ğu için, burada kanunlar arasın- nun hükmü bulunmaktadır. Bu
le bu anlaşma hükümlerine aykı- da ki benzer durumlarda fark- açıdan başvurulacak hukuk yol-
rılık söz konusudur. lı düzenlemeler halinde ortaya ları çok kısıtlı olup, ancak mev-
çıkan çatışmalar için uygulanan cut düzenlemenin hukuki açıdan
Burada tartışılması gereken çözüm yollarına başvurulmalı- kuvvetli bir gerekçeyle anayasa-
problem ulusal kanunla ulusla- dır. Bunlardan ilk prensip özel ya aykırı olduğu iddiası ile müm-
rarası ikili anlaşmalar arasında normun genel norma üstünlüğü- kün olabilecektir.
meydana gelebilecek çatışmalar- dür. İkinci prensip ise sonra çı-
da hangi normun esas alınacağı- kan normun öncekine üstünlü- İkinci bir ihtimal ise mevcut ye-
dır. Anayasanın 90. Maddesi 5. ğüdür. İkinci prensip bakımın- ni düzenlemenin ülkeler arası ya-
fıkrasına göre; Usulüne göre yü- dan tespit yapmakta bir zorluk pılan sosyal güvenlik anlaşmala-
rürlüğe konulmuş milletlerara- yoktur, zira mevcut uyuşmazlık- rına aykırılık iddiasıdır. Ancak
sı andlaşmalar kanun hükmün- ta ulusal norm tarih olarak ulus- bu iddia yalnızca sigorta başlan-
dedir. Bunlar hakkında Anaya- lararası ikili antlaşmalardan son- gıcı hakkında düzenlemelerle sı-
234
saya aykırılık iddiası ile Anaya- ra çıkmıştır. Ancak ilk prensip nırlıdır. Bu hukuki yoldan yapı-
sa Mahkemesine başvurulamaz. olan özel-genel kanunun tespi- lacak itirazın sonuç vermesi ha-
(Ek cümle: 7/5/2004-5170/7 md.) ti güncel olayımızda biraz tar- linde yalnızca sigorta başlangıcı-
Usulüne göre yürürlüğe konul- tışmalıdır. Ancak kişisel görü- nı ile ilgili hükümler düzeltilecek
muş temel hak ve özgürlükle- şüm uluslararası ikili andlasma- diğer mağduriyetler giderileme-
re ilişkin milletlerarası andlaş- larin özel norm olduğu yönünde- yecektir.
malarla kanunların aynı konu- dir. Zira mevcut ulusal düzenle-
da farklı hükümler içermesi ne- me genel bir kanun hakkında dü- Bu tür anayasaya ve uluslarara-
deniyle çıkabilecek uyuşmazlık- zenlemeler içermekte ve ulusla- si hükümlere aykırılık iddiasi çok
larda milletlerarası andlaşma hü- rarası ikili antlaşmalarda düzen- kolay olmayan ve ciddi bir huku-
kümleri esas alınır. Bu hüküm lenen normlardan daha genel bir ki yol olduğu için yazılacak di-
temel hak ve özgürlüklere ilişkin düzenlemeyi ihtiva etmektedir. lekçelerin çok teknik ve hukuki
meselelerde hangi normun esas açıdan iyi gerekçelendirilmiş ol-
alınacağını ortaya koymuş an- Sonuç olarak mevcut olayımızda ması gerekir.
cak bunun dışında kalan mesele- uluslararası ikili antlaşmaların
lerde hangi normun esas alınaca- mevcut yeni düzenlemeye göre
ğını belirtmemiştir. İlgili anaya- daha özel bir düzenleme olduğu AV/TR. Süleyman Çevik
kabul edilirse haklı olarak ulus- Tel. 040 - 673 084 60
lararası ikili antlaşma hükümle- e-Mail: info@cn-advo.de
rinin iç hukuk normu yerine tat-
bik edilmesi talep edilebilecek-
tir. Ayrıca bu tür uyuşmazlık- AV/TR. Ahmet Talha Özen
larda ulusal hukukun esas alına- Tel. 0173 - 903 11 42
cağını belirten görüş ise mevcut e-Mail: atalhaozen@gmail.com
anayasanın ortaya koyduğu ka-